nổi lên

Mặt trời nổi lên từ phía đằng đông.

Định nghĩa

1. Động từ:
   • Xuất hiện, hiện ra, trồi lên từ một bề mặt hoặc một trạng thái: Chỉ sự vật, hiện tượng trước đó không thấy hoặc không rõ, nay trở nên hiện hữu, nhìn thấy được.
   • Trở nên nổi bật, được chú ý: Chỉ người hoặc sự việc trở nên xuất sắc, quan trọng hoặc thu hút sự chú ý so với xung quanh.
   • Dấy lên, phát sinh (thường cho hiện tượng tự nhiên hoặc tình trạng xã hội): Chỉ một trạng thái, một phong trào bắt đầu xuất hiện và lan rộng.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Mặt trời nổi lên từ phía đằng đông. (Mặt trời xuất hiện từ phía đằng đông.)
  • Sau cơn mưa, nhiều con giun nổi lên mặt đất. (Sau cơn mưa, nhiều con giun trồi lên mặt đất.)
  • Anh ấy nổi lên như một tài năng trẻ của làng bóng đá. (Anh ấy trở nên nổi bật như một tài năng trẻ của làng bóng đá.)
  • Gió mạnh nổi lên khiến cây cối ngả nghiêng. (Gió mạnh phát sinh khiến cây cối ngả nghiêng.)
  • Lòng căm thù nổi lên trong anh. (Lòng căm thù dấy lên trong anh.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "nổi lên như một hiện tượng": trở nên cực kỳ nổi tiếng hoặc phổ biến một cách đột ngột và thu hút.
  • Ca sĩ đó nổi lên như một hiện tượng âm nhạc mới.
• "nổi lên từ đống tro tàn": vươn lên mạnh mẽ sau một thất bại hoặc tai họa lớn.
  • Thành phố đã nổi lên từ đống tro tàn sau chiến tranh.
• "nổi lên trên nền...": trở nên rõ ràng, tương phản và dễ nhận thấy so với cái nền.
  • Tinh thần yêu nước nổi lên trên nền của cuộc xâm lăng.

Biến thể và từ gần giống

• Nổi (động từ): ở trạng thái trên bề mặt chất lỏng; trở nên rõ rệt.
  • Chiếc phao nổi trên mặt nước.
  • Mụn nhọt nổi trên da.
• Nổi bật (tính từ): ở vị trí hoặc có phẩm chất dễ nhận thấy hơn hẳn so với xung quanh.
  • Thành tích học tập nổi bật.
• Trồi lên (động từ): nhô lên khỏi bề mặt (nghĩa tương tự nghĩa vật lý đầu tiên của "nổi lên").
  • Củ khoai trồi lên khỏi mặt đất.

Từ đồng nghĩa

• Xuất hiện: hiện ra, có mặt.
• Trỗi dậy: vươn lên mạnh mẽ (thường cho phong trào, sức mạnh).
• Lộ ra: để lộ ra, cho thấy.
• Phát sinh: sinh ra, bắt đầu có.

Từ trái nghĩa

• Chìm xuống: đi xuống dưới bề mặt; trở nên kém quan trọng.
• Biến mất: không còn thấy nữa.
• Lụi tàn: suy yếu và mất đi.

Thành ngữ, cụm từ liên quan

• Nổi sóng: dấy lên làn sóng phản đối, bất bình.
  • Dư luận nổi sóng vì vụ việc.
• Nổi cơn: đột nhiên xuất hiện cơn giận, cơn bệnh...
  • Anh ta nổi cơn thịnh nộ.
• Nổi danh: trở nên nổi tiếng.
  • Một nghệ sĩ nổi danh.